- پيش از تفصيل آن‌ها - مىباشد ، و علم او به خويش ، كتاب مبين تفصيلى مفصل است كه آن‌چه در ذات فشرده است ، در آن ( به گستردگى ) بيان شده است ، همين‌طور انسان كامل كتاب فشرده و اصل جامع تمام كتاب‌ها - بعد تفصيل آن‌ها - مىباشد ، و علم او به خودش ، كتاب مبين تفصيلى است كه آن‌چه در انسان كامل فشرده است ، در او جمع آمده و گسترده بيان شده است . ذات به گونه كليّت و اجماليت بر آينه انسان كامل متجلى است و بدان در او ظاهر است » بنابراين علم انسان كامل به خودش ، آينه انسان كامل است كه در آن ظاهر است ، و بدان ، امتياز مىيابد ، همان‌گونه كه علم حق‌تعالى به ذات خودش آينه ذات اوست و ذاتش در آن ظاهر است و بدان متعيّن ، پس بين ذات حق‌تعالى و انسان كامل ، از جهت كلّيت و اجمال و بودن اشيا در آن‌دو ، همانندى برقرار است ، و بين علم حق و علم انسان كامل - از جهت مظهريتش - نيز همانندى برقرار است ، يعنى به واسطه گستردگى آن‌چه كه در انسان كامل فشرده مىباشد ، پس انسان كامل آينه تمام نماى ذات - به سبب اين همانندى - است ، و ذات به گونه كليت و اجماليت بر آن ( آينه ) متجلى است و در آن ظاهر مىباشد .